De MOZA R9 + FSR Formula Wheel + Hub Kit bundel is duidelijk gepositioneerd als een serieuze instap in de wereld van Direct Drive voor veeleisende sim racers. Het is niet langer een 'verbeterd speeltje', maar ook nog niet de ultra-extreme basis waarvoor je een wedstrijdchassis en bodybuilderarmen nodig hebt. Op papier belooft deze combinatie een interessant trio: gecontroleerde kracht, een zeer compleet eenzitterstuur en een samenhangend ecosysteem.

De aantrekkingskracht ligt in dit compromis: een compacte, stille Direct Drive, bestuurd door een modern formulestuur met geïntegreerd scherm, allemaal in een pakket dat zich richt op waar voor je geld in plaats van marketinghype. Het is duidelijk dat MOZA zich richt op de PC sim racer die onderdompeling en precisie naar een nieuw niveau wil tillen zonder zijn setup of budget op te blazen.

Mijn invalshoek hier is simpel: biedt deze bundel een echte winst in gevoel, controle en comfort na verloop van tijd, in vergelijking met een riemaangedreven basis of een minder uitgerust instapniveau Direct Drive? En bovenal, is het een coherente combinatie voor het rijden van iRacing of ACC en meer toegankelijke titels?

Ontwerp en productie

Het eerste wat opvalt aan de R9 is hoe compact hij is. De basis is dicht en massief voor zijn grootte, met een metalen behuizing die de indruk geeft van een solide blok. Niets beweegt, niets voelt hol aan. De waargenomen stijfheid is echt superieur aan die van veel riemaangedreven onderstellen in hetzelfde segment. Het straalt ernst uit, zonder al te opzichtig te zijn.

Het FSR Formula stuur volgt dezelfde logica: metalen chassis, zichtbare delen van koolstofvezel, rubberen of Alcantara grips afhankelijk van de versie. In de hand voel je meteen dat het stuur dichter is dan een kunststof instapstuur. De knoppen klikken netjes en de schakelpaddles hebben een duidelijke, vrij droge mechanische feedback, waardoor het stuur dat aangename 'racewagen'-gevoel geeft. Je voelt meteen wat je doet, zonder aarzeling. Je kunt op de knoppen tikken zonder te kijken en je weet of ze geactiveerd zijn.

Verrassend is het algehele afwerkingsniveau voor deze prijsklasse: nette afstellingen, correcte schroeven en bouten, gemakkelijk af te lezen geïntegreerd scherm en een algehele robuuste snelsluiting met zeer weinig waarneembare speling. Vergeleken met sommige van de meer plastic mid-range stuurwielen, is dit duidelijk een stap omhoog in termen van kwaliteit. Je krijgt de indruk dat je een echt besturingshulpmiddel in handen hebt, geen game-accessoire.

Wat een beetje teleurstellend is, zijn de details: sommige van de secundaire materialen zijn een beetje 'goedkoop' op bepaalde niet-kritische onderdelen, het ontwerp blijft vrij industrieel, zonder de finesse van sommige van de meer eersteklas concurrenten, en de grips kunnen een beetje hard overkomen op zeer lange sessies voor gevoelige handen. Maar over het geheel genomen staan we er, vergeleken met de compacte Direct Drive referenties op de markt, goed voor wat betreft de waargenomen kwaliteit.

Instellingen en aanpassingen + compatibiliteit

Aan de softwarekant is de bundel gebaseerd op het MOZA ecosysteem, met interne software die de basis- en stuurinstellingen centraliseert. De interface blijft toegankelijk voor gemotiveerde gebruikers, met schuifregelaars, duidelijke menu's, profielen voor elke game en de mogelijkheid om presets op te slaan en te exporteren. Het is geen onleesbare gasfabriek, maar je hebt toch wat tijd nodig om elke parameter onder de knie te krijgen als je het meeste uit de FFB wilt halen.

De instellingen die echt nuttig zijn op een dagelijkse basis draaien om de algehele kracht, filtering, wrijving en de manier waarop de basis omgaat met snelle effecten (gripdetails, hobbels, trillers). Het goede nieuws is dat de R9 genoeg speelruimte biedt om het gedrag echt aan te passen aan jouw stijl: je kunt een zeer schone, vloeiende FFB hebben, of juist een ruigere, met veel textuur. De leercurve is redelijk: beginnend met de meegeleverde presets zijn een paar aanpassingen alles wat nodig is om het echt leuk te maken.

De bundel is gericht op de pc, met over het algemeen goede compatibiliteit met de belangrijkste moderne sim-racetitels. Voor consoles wordt de vraag ingewikkelder, afhankelijk van de configuratie, en moet je specifieke compatibiliteit controleren voordat je het koopt, vooral als je het op meerdere platforms wilt gebruiken. Maar deze combo is duidelijk gericht op de pc-gamer die mee wil doen.

Het ecosysteem van MOZA omvat andere stuurwielen, pedalen en accessoires (shifters, dashboards, enz.) die netjes rond deze basis passen. De Hub Kit en quick release zorgen voor een solide verbinding met het assortiment stuurwielen van het merk. In de praktijk kan de R9 worden gebruikt als startpunt voor een evoluerende setup: je begint met deze bundel en voegt vervolgens een geavanceerder crankstel, een GT-stuur en een stijvere cockpit toe. Er is genoeg vermogen om deze veranderingen te ondersteunen zonder dat je te snel van basis hoeft te veranderen.

Sensaties op het spel

Op het circuit toont de R9 al snel zijn karakter: een compacte Direct Drive die de voorkeur geeft aan leesbaarheid en de finesse van force feedback boven rauw vermogen. In bochten wordt het stuur progressief belast, zonder te remmen. Je voelt de auto 'leunen' op de vooras en de overgang tussen grip en het begin van slip is veel duidelijker dan bij een conventionele riemaandrijving. Je begrijpt meteen wat de auto doet.

Gripmeting is een van de sterke punten van deze combo. Op een technisch circuit zijn microgripverliezen, het begin van onderstuur of overstuur waarneembaar in het stuur door kleine variaties in koppel, lichte trillingen of verslapping in het midden van een bocht. Het is niet heftig, het is informatief. Het helpt precies te corrigeren wat nodig is, op precies het juiste moment. Waar een minder krachtig onderstel de neiging heeft om deze informatie 'af te vlakken', behoudt de R9 de nuttige details zonder in een permanente triller te veranderen.

De vibrators zijn goed weergegeven: je voelt het verschil tussen een platte, agressieve vibrator en een meer ronde vibrator. Je kunt ook voelen wanneer je er half in bijt of wanneer je er echt bovenop gaat. Het is niet op het niveau van bruutheid dat je kunt krijgen op een zeer high-end basis ingesteld op een hoge stand, maar voor een basis van deze kracht, is de scherpte echt aangenaam. Er is dat 'mechanische bouwplaats'-gevoel van moderne F1-wielen zonder dat het een karikatuur wordt.

Tijdens lange sessies is de consistentie goed. De motor lijkt geen merkbare kracht te verliezen en bovenal blijft de vermoeidheid van de armen redelijk als je het koppel intelligent afstelt. Het FSR-stuur, met zijn ergonomische formules, nodigt je uit om lange tijd GT's, LMP's en virtuele F1's te rijden zonder dat je handen daar veel last van hebben. De vorm van de handgrepen helpt om een stabiele positie te behouden, waardoor onnodige belasting wordt verminderd.

Als het op snelle correcties aankomt, is de R9 duidelijk op zijn gemak. Het Direct Drive-systeem maakt de besturing zeer responsief: wanneer je overstuur of verlies van grip achter moet compenseren, draait het stuurwiel snel, zonder merkbare vertraging, en de benodigde inspanning blijft beheersbaar. Vergeleken met een minder krachtige, meer gefilterde base, win je aan vertrouwen wanneer je de auto moet 'inhalen'. Je voelt dat het onderstel de beweging volgt in plaats van afremt.

Qua onderdompeling werkt de combinatie basis + stuur goed. Het FSR-scherm is een echte bonus en geeft live informatie over de ronde, delta, ingeschakelde versnelling enzovoort. Je kijkt minder naar de overlays op het scherm en meer naar het stuur, wat de illusie versterkt dat je een moderne eenzitter of GT bestuurt. Het hele systeem blijft stil tijdens gebruik, wat prettig is als je in een gedeelde kamer speelt.

Vergeleken met een veel krachtiger basis voelt de R9 duidelijk minder fysiek en minder spectaculair aan in termen van maximale inspanning, maar de essentiële sensaties die nuttig zijn voor het rijden zijn er nog steeds. De winst ten opzichte van een riemaangedreven systeem of een zeer eenvoudige Direct Drive is gebaseerd op drie punten: de scherpte van de grip, het reactievermogen van de correcties en het gevoel van een directe mechanische verbinding met de banden. Dit is waar de basis de ervaring echt verandert.

Voor wie + Wat we leuk vinden / Wat we minder leuk vinden

Deze bundel is duidelijk gericht op simracers die al een beetje met de hobby bezig zijn: PC-gebruikers die klaar zijn om te investeren in een Direct Drive, met de wens om verder te komen met veeleisende titels. Zeer gemotiveerde beginners kunnen ook meedoen, zolang ze een korte leercurve accepteren, zowel wat betreft de instellingen als het rijden. Voor de gelegenheidsgamer of de consolegerichte gamer neemt de aantrekkingskracht echter wat af, vooral als de compatibiliteit niet gegarandeerd is.

De sterke punten vallen al snel op. De eerste is de verhouding tussen gevoel en compactheid: de R9 biedt een zuivere, genuanceerde FFB, met genoeg kracht om meeslepend te zijn, zonder dat je een monsterlijk stijve cockpit nodig hebt. De tweede is de algehele kwaliteit van het FSR-stuur: handgrepen, knoppen, paddles, scherm - alles is effectief ontworpen voor modern formule/GT-rijden. Het voelt aan als een serieus stuk gereedschap in je handen. Het derde is het MOZA-ecosysteem, waarmee je je setup kunt upgraden zonder alles te veranderen, door andere sturen, een geavanceerdere pedalenset, een versnellingspook, enz. toe te voegen.

Maar er zijn grenzen. Ten eerste, hoewel het vermogen van de R9 meer dan voldoende is voor de meeste toepassingen, zal het niet in de smaak vallen bij degenen die op zoek zijn naar een ultra-gewelddadige FFB in de stijl van 'fysieke training'. Sommige zeer ervaren bestuurders zullen de voorkeur geven aan een hoger koppel voor zware prototypes of zeer harde GT's. Ten tweede is het FSR-stuurwiel, dat erg formulematig is, niet ideaal voor mensen die voornamelijk rally- of driftauto's rijden, waar een rond stuurwiel wellicht geschikter is. Tot slot blijft het ecosysteem gericht op de pc en varieert de compatibiliteit met consoles per combinatie, wat de aantrekkingskracht voor multiplatformspelers enigszins vermindert.

Qua investering is dit een bundel die een echt budget vereist, maar de waargenomen waarde is solide: gevoel, afwerking, uitbreidbaarheid. Het is geen impulsaankoop, maar eerder een grote stap in de richting van het transformeren van een bestaande sim race setup.

Uitspraak

De MOZA R9 + FSR Formula Wheel + Hub Kit Bundle brengt een duidelijke verandering in een setup die afkomstig is van een riemaangedreven stuurwiel of een zeer instapmodel Direct Drive. Het is makkelijker af te lezen, geeft meer gedetailleerde informatie en geeft je het gevoel meer verbonden te zijn met de auto. De basis wordt een stuurhulpmiddel in plaats van een eenvoudige controller.

Op de markt is deze bundel gepositioneerd in het toegankelijke midden-/topsegment: serieuzer dan een instapoplossing, minder extreem dan een zeer krachtige basis uit het topsegment. Het is ideaal voor sim racers die een echte stap vooruit willen zetten zonder overboord te gaan.

Ik zou het vooral aanraden aan circuitgeoriënteerde pc-gebruikers (F1, GT, LMP, eenzitters) die een samenhangende, schone, upgradebare setup willen en die precisie belangrijker vinden dan rauw spektakel. Als je meer een arcaderacer, een leuke rallygame of gewoon een console-ervaring zoekt, zijn er eenvoudigere of geschiktere opties.

Als je op zoek bent naar een compacte, serieuze, eenzitter/GT-georiënteerde Direct Drive die je eindelijk het gevoel geeft met de auto te 'praten' zonder je budget op te blazen, dan kan dit product duidelijk het verschil maken in je setup.